ڕادیۆی زانایان
ئەمڕۆ یەکشەممە ٢١/٦/٢٠٢٦، بەڕێز مەسرور بارزانی سەرۆکی حکومەتی هەرێمی کوردستان بەئامادەبوونی د.پشتیوان سادق، وەزیری ئەوقاف و کاروباری ئایینی و د.عبدالله مەلا وەیسی سەرۆکی یەکێتی زانایان و مامۆستایانی ئایینی و شێخانی تەریقەت، لە هەولێری پایتەخت بەردی بناغەی مزگەوتی گەورەی بارزانی دانا.
لە وتارێکیدا د.پشتیوان سادق، لە رێورەسمی دانانی بەردی بناغەی مزگەوتی گەورەی بارزانی گوتی: ئەمڕۆ لە هەولێری پایتەخت بۆ دانانی بەردی بناغەی پرۆژەی گەورەترین مزگەوت و ناوەندە ئایینیەکە بەبەرزترین کوالێتی تەلارسازی بونیاد دەنرێت.
هەروەها ئاماژەی بەوەشدا، ئەم پڕۆژەیە زیندووکردنەوەی رەسەنایەتیی ئیسلامی و قووڵکردنەوەی زانستیی شەرعییە لەم خاکەدا، گوتیشی” شانازییەکی گەورەیە ئەم ناوەندە پیرۆزە ناوی رێبەری نیشتمانی مەلا مستەفا بارزانی پێبڕاوە و دەبێتە مزگەوتی گەورەی بارزانی.
بیرۆکەی ئەم مزگەوتەلە ساڵی 2023 سەرۆکوەزیران مەسرور بارزانی بیرۆکەی پڕۆژەکەی پێشکەش کردووە.
بۆیە دواتر بەرێز سەرۆکی حکومەتی هەرێمی کوردستان وتارێکی پێشکەش کردو ئاماژەی بەوە دا کە لە ڕوانگەی هەستكردنیان بەوەی هەولێر و كوردستان پێویستیی بە هێمایەكی ئایینیی دیار و مەزن هەیە كە ڕەنگدانەوەی خوداناسی و مرۆڤدۆستیی گەلەكەمان بێت، بۆیە بیرۆكەی دروستكردنی ئەم مزگەوتەیان داناوە.
ئەمەش دەقی گوتاری سەرۆکی حکومەتە:
بە ناوی خودای گەورە و میهرەبان
ئامادەبووانی هێژا
مامۆستایانی بەڕێزی ئایینی
شێخانی تەریقەت
بەخێر بێن سەر سەر و سەر چاو.
زۆر زۆر خۆشحاڵم كە لەم بۆنە گرنگەدا لە خزمەتی ئێوەی بەڕێز و خۆشەویست داین ئەمڕۆ بۆ دانانی بەردی بناخەی پرۆژەیەكی ناوازە كە هەستمان كردووە پێویستییەكی مێژوویی و گرنگە بۆ شاری هەولێر و بۆ كوردستانی خۆشەویستمان.
بیرۆكەی مزگەوتی گەورەی بارزانی پێش سێ ساڵ بۆ ئەوە بووە كە ئێمە هەستمان كردووە هەولێر و كوردستان پێویستیان بە هێمایەك هەیە، هێمایەكی ئایینی كە ڕەنگدانەوەی خوداناسی و مرۆڤدۆستیی گەلەكەمان بێت، هەروەها ڕەنگدانەوەی مێژووی پڕ لە سەروەریی گەلەكەمان لە دادپەروەری و ڕووبەڕووبوونەوەی زوڵم و ستەم بێت.
ئەم مزگەوتە گەورەیە، تەنیا شوێنێك نابێت بۆ خوداناسی، بەڵكوو شوێنێكە بۆ ئەوەی ئێمە بتوانین لە زۆر لایەنەوە، لە ڕووی دین و ئایینەوە خزمەتی گەلەكەمان و خزمەتی ئایینە پیرۆزەكەمان بكەین، خزمەتی بەیەكەوەژیانی ئاشتییانەی هەموو ئایین و ئایینزاكان بكەین.
ویستمان ئەم مزگەوتە بە ناوی بارزانیی نەمرەوە بكەین و ناوی لێ بنێین مزگەوتی گەورەی بارزانی، وەكوو وەفایەك بۆ ڕێزلێنان لە گەورەترین ڕابەری هاوچەرخی نیشتمانی و نەتەوەییی گەلەكەمان كە بووەتە سیمبولی خوداناسی و نیشتمانپەروەری و دادپەروەری و ئاشتەوایی. هەروەها ڕەنگدانەوەیەكە بۆ ئەو بەها بەرزانەی كە شێخانی تەریقەتی بارزان بۆ ئێمەیان بە جێ هێشتووە. هەر لە زەمانی شێخ عەبدولسەلامی شەهیدەوە تا شێخ ئەحمەدی نوورانی و هەموو ئەو كەسایەتییە بەرزە ئایینییانەی كە لە وڵاتی ئێمە، لە گەلی ئێمە هەڵكەوتوون، ئەمە دەبێتە شوێنێك بۆ یادكردنەوەی ئەم پیاوە گەورانە.
ئەم مزگەوتە لە چەندین بەشی جیاواز پێك دێت. هەروەك دەبینن بەشێكی زۆری تەرخان كراوە بۆ نوێژكردن و نزا و تاعەت و خوداپەرستی، بەڵام بەشی تریشی تێدایە بۆ بۆنە ئایینییەكانی كە لە خزمەتی هاووڵاتییاندا بێت. شوێنێك دەبێت بۆ فێربوون و خوێندن، ئەو قوتابییانەی كە دەیانەوێت لە ڕووی زانستی ئایینییەوە خۆیان پێ بگەیەنن، ئێمە ناوەندێكی پێشكەوتوو دابمەزرێنین كە بكەوێتە خزمەتیان، هەروەها چالاكیی جۆراوجۆری ساڵانەیان دەبێت كە دیسان هەمووی هەر لە خزمەتی هاووڵاتییان و بە تایبەتی چینی هەژاری گەلەكەماندا دەبێت. شوێنێك دەبێت بۆ پەرەپێدان بە پێكەوەژیانی ئایینی، پێكەوەژیانی هەموو ئایین و ئایینزاكان، هەموو نەتەوە جیاوازەكان، كە ئێمە لە كوردستان شانازیی پێوە دەكەین. ڕاستە وڵاتی ئێمە پڕە لە شوێنی خوداپەرستی بۆ هەموو ئایینە جیاوازەكان، لە خوا بەزیاد بێت، بەڵام هەستمان كرد كە پێویستیمان بە سیمبولێكی گەورەیە كە دیسان شاری هەولێری خۆشەویست لەسەر ئاستی نەخشەی جیهانی، بەهۆی ئەم جۆرە هێمایانە جێگەی زیاتر پڕ بكرێتەوە.
لە ڕووی ڕووبەرەوە، ئەم پرۆژەیە، ئەم مزگەوتە دەبێتە گەورەترین لەسەر ئاستی جیهان، هەر لەگەڵ ئەم مزگەوتە پاركێكی ئێجگار گەورە كە چەندین درەخت و سەوزاییشی تێدایە و دەریاچەیەكی گەورەشی تێدا دروست دەكرێت، ئەمەش هەمووی دیسان هەر دەخرێتەوە خزمەتی هاووڵاتییان.
ئەم پرۆژەیە خاوەنی چەندین پێوەری جیهانییە، هەندێکیان لێرە باس كران. شێوازی مزگەوتەكە لە شێوازی ڕەشماڵ و خێوەت دەچێت كە لە مێژووی گەلەكەماندا لە هۆزە جیاوازەكانی كوردستاندا ڕەشماڵ و خێمە شوێنێكی تایبەتیان هەبووە و زۆرجار لە ئاوارەیی، لە بێكەسی، لە كاتی شۆڕشكردن و بەرخۆدان و خۆڕاگری و ڕووبەڕووبوونەوەی ستەم، ئێمە نەمانتوانیوە لە شارەكاندا بژین، بەڵكوو پەنامان بردووە بۆ خێمە و بۆ ڕەشماڵ و هەر ئەمەش شوێنێك بووە كە جەنابی بارزانیی نەمر زۆرجار تێیدا حەواوەتەوە، بۆیە دروستكردنی مزگەوتێك لە شێوەی ڕەشماڵ و خێمە، تەنیا ڕەنگدانەوەی تەلارسازیی كوردی نییە، بەڵكوو گواستنەوەی بەشێكی مێژووی ستەمدیدەی گەلەكەمانە بۆ ئەوەی خەڵك بزانێت ئێمە بە چ قۆناغێكدا تێپەڕیوین.
ئەوەی جێی دڵخۆشییە، ئەم تەلارسازییە، بە بیرۆكەیەكی كوردی و بە دەستوبازووی ئەندازیاری كوردەوە دروست كراوە. جێی خۆیەتی باسی ئەوە بكەم كە كاتێك ئێمە بیرۆكەكەمان باس كرد لەگەڵ بەڕێز وەزیری ئەوقاف كاك پشتیوان، ئێمە بە دوای كەسێكی بەتوانادا دەگەڕاین كە بتوانێت یارمەتیی ئێمە لە دروستكردنی ئەم بیرۆكەیە یان ئەم بیرۆكەیە بكات بە ئەمری واقیع، دواتر وەك دكتۆر گۆران، ئەو هات و لەگەڵی دانیشتین، دوای چەندین جار قسەكردن، چەندین گۆڕانكاریشمان بەسەر دیزایینەكەدا كرد، بەڵام لە ئەنجامدا گەیشتینە ئەم شێوازەی كە ئێستا لەبەرچاوتانە. دەستخۆشی لە كاكە ئەندازیار گۆران دەكەم، بە ڕاستی كارێكی ناوازەی كردووە و ئینشائەڵا هەر زوو دەست دەكەین بە دروستكردنی ئەم مزگەوتە گەورەیە كە بكەوێتە خزمەتی هەموو هاونیشتمانییانی بەڕێز.
من جێی خۆیەتی سوپاسی هەموو ئەو بەڕێزانەش بكەم كە ئامادەییی خۆیان دەربڕیوە بۆ ئەوەی بەشدار بن لە بەئەنجامگەیاندنی ئەم پرۆژە گەورەیە.
لە كۆتاییدا، ئەم پرۆژەیە، ئەم مزگەوتە گەورەیە، دەبێتە هێمایەك، دەبێتە سیمبولێك كە پێشان بدات گەلی ئێمە، گەلێكی خواپەرستە، گەلێكی مرۆڤدۆستە، گەلێكی دادپەروەرە و هەمیشە ئامادەین لەپێناو خزمەتكردن بە گەل و وڵاتمان، بە ڕێگەی ئایین و خوداناسی، بەردەوام بین. چونکە: خۆشەویستیی نیشتمان لە ئایینەوە هاتووە.
بۆیە ئەم مزگەوتە دەكەوێتە خزمەتی هەموو هاووڵاتییان، هیوادارم بەردەوام بن لە خوداپەرستی و بەردەوام بن لە ڕێزگرتن لە بەها بەرزەكانی گەلەكەمان، لە خۆشەویستیی وڵاتەكەمان. ئێوە هەر سەركەوتوو بن، وڵاتیشمان هەر ئاوەدان بێت، زۆر زۆر سوپاستان دەكەم
پڕۆژەکە لەسەر رووبەری زیاتر لە 2 ملیۆن مەتر دووجا دیزاین کراوە و چەندین پێوەری جیهانیی شکاندووە، هەروەها پڕۆژەکە لە چەندین بەشی گرنگ پێکهاتووە، لەوانە: هۆڵی سەرەکیی مزگەوت کە گەورەترین گومبەت و بەرزترین دەرگا لەسەر ئاستی جیهان لەخۆدەگرێت.
بەشێکی تری مزگەوتەکە بریتییە لە باخچە و دارستانی تایبەت کە زیاتر لە 1 ملیۆن دار و درەخت و گوڵ لەخۆدەگرێت، لەگەڵ دروستکردنی گەورەترین شەلالی دەستکرد لەسەر ئاستی جیهان کە بە بەرزیی 48 مەتر دەرژێتە ناو دەریاچەیەکی دەستکرد لەناو مزگەوتەکەدا.
لە روانگەی ئەندازیاری و دیزاینەوە، بیرۆکەی ئەم مزگەوتە لەسەر بنەمای ناسنامەی کوردی و نەقش و نیگاری کوردەواری دیزاین کراوە باڵەخانەی سەرەکیی مزگەوتەکە لەسەر شێوازی “رەشماڵی کوردی” و باڵەخانەکانی تر لەسەر شێوازی “خێوەتی کوردی” دیزاین کراون.
بەشەکانی مزگەوت:
– هۆڵی سەرەکیی نوێژکردن: جێگەی 9,000 کەس دەبێت و لەسەر گردێکی دەستکرد دروست کراوە.
– هۆڵی بۆنە ئایینییەکان.
– گەورەترین کاتژمێری رۆژی.
– گەورەترین مافووری دەستکرد لەسەر ئاستی جیهان.
– بەرزترین دەرگا لەسەر ئاستی جیهان.
– 4 منارە و بوونی بەرزکەرەوە (ئەسانسۆر) بۆ بینینی تەواوی شاری هەولێر.
– گەورەترین گومبەت لەسەر ئاستی جیهان.
– کتێبخانە و شوێنی گەورەترین ئەرشیفکردنی نووسراوە کوردی و ئایینییەکان.
– هۆڵی کۆنفرانس.
– مۆزەخانەی تایبەت بە مێژوو و دەستنووسی کوردی.
– قوتابخانەی ئایینی.
– هۆڵی نانخواردنی گشتی.
– هۆڵی تایبەت بە بۆنە کۆمەڵایەتییەکان.
– گەورەترین شەلالی دەستکرد و دەریاچەی دەستکرد.
– گەورەترین پارک.
– بازاڕی تایبەت بە کەلوپەلی ئایینی و کوردی.
– شوێنی تایبەت بۆ وەستانی ئۆتۆمبێل.
